Φάρμακα που προκαλούν ή επιδεινώνουν την αντίσταση στην ινσουλίνη
1. Γλυκοκορτικοειδή
- Π.χ. πρεδνιζόνη, δεξαμεθαζόνη, υδροκορτιζόνη
- Μηχανισμός: Αντιινσουλινική δράση → αυξάνουν τη γλυκονεογένεση, μειώνουν πρόσληψη γλυκόζης στους μύες
2. Αντισυλληπτικά δισκία (κυρίως με οιστρογόνα)
- Ειδικά σκευάσματα με οιστραδιόλη + προγεστίνη με ανδρογονική δράση
- Μηχανισμός: Οιστρογόνα μειώνουν ευαισθησία στην ινσουλίνη, αυξάνουν SHBG → λιγότερη ελεύθερη ινσουλίνη
3. Αντιψυχωσικά δεύτερης γενιάς (atypical antipsychotics)
- Π.χ. ολανζαπίνη, κλοζαπίνη, ρισπεριδόνη, κουετιαπίνη
- Μηχανισμός: Αυξάνουν βάρος, διαταράσσουν τη σηματοδότηση της ινσουλίνης, προκαλούν υπερτριγλυκεριδαιμία
4. Θειαζιδικά διουρητικά
- Π.χ. υδροχλωροθειαζίδη
- Μηχανισμός: Υποκαλιαιμία → μειωμένη απελευθέρωση ινσουλίνης και δράση στα κύτταρα
5. Β-αναστολείς (β-blockers)
- Π.χ. μετοπρολόλη, ατενολόλη
- Μηχανισμός: Μειώνουν την περιφερική αιματική ροή, μειώνουν την πρόσληψη γλυκόζης από τους μύες, αναστέλλουν λιπόλυση
6. Αναστολείς καλσινευρίνης (σε μεταμόσχευση)
- Π.χ. κυκλοσπορίνη, τακρόλιμους
- Μηχανισμός: Δυσλειτουργία β-κυττάρων και περιφερική αντίσταση
7. Νιασίνη (βιταμίνη Β3 σε υψηλές δόσεις για υπερλιπιδαιμία)
- Μηχανισμός: Αυξάνει αντίσταση στην ινσουλίνη, ιδίως σε συνδυασμό με στατίνες
8. Πρωτεάσες αναστολείς (σε HIV)
- Π.χ. ινδιναβίρη
- Μηχανισμός: Μειώνουν τη μεταφορά GLUT4 → ενδοκυττάρια αντίσταση
9. Φάρμακα κατά της κατάθλιψης
- Π.χ. SSRIs και τρικυκλικά σε μερικές περιπτώσεις προκαλούν αύξηση βάρους → έμμεση επιδείνωση IR